INSUREKCJA 1794 I JEJ BOHATEROWIE
23
marca 9 kwietnia minęła 232 rocznica wybuchu powstania narodowego pod
wodzą Tadeusza Kościuszki a 4 kwietnia rocznica zwycięskiej bitwy z wojskami
rosyjskimi. Temat ten jest ukazany na wielu medalach polskich i zagranicznych
medalierów. Z tej okazji przedstawię Państwu zestaw medali z mojej kolekcji
upamiętniające te historyczne wydarzenia.
Ryc.1. TADEUSZ KOŚCIUSZKO
A: Popiersie Naczelnika. Napis: KOŚCIUSZKO. Medalion jednostronny. Projekt / wykonanie: Jean Pierre David d’Angers (1788-1856) / Imprimerie Generale de CH. Lahure 1867. Sygn.: AJ DAVID. ok.1830 Paryż. Emitent: nn. Średnica / materiał: Ø 165 mm, brąz lany. Źródło: KA, kopia
Ryc.2. TADEUSZ KOŚCIUSZKO. DWOREK KOŚCIUSZKÓW W LUBLINIE
A: Popiersie Kościuszki w mundurze.
Napis i daty: 1746 • TADEUSZ KOŚCIUSZKO • 1817.
R: Fasada dworku, napis: DWOREK
KOŚCIUSZKÓW W LUBLINIE.
Projekt: Grzegorz Kowalski. Sygn.:
na R-GK
Ryc.3.INSUREKCJA KOŚCIUSZKOWSKA 1794
A: Profil głowy Tadeusza Kościuszki
w prawo na tle atakujących kosynierów prowadzonych przez oficera na koniu. U
góry napis: INSUREKCJA / KOŚCIUSZKOWSKA / 1794.
R: Na tle osadzonych na sztorc kos
szarfa z orłem i napisem: CAŁOŚĆ, RÓWNOŚĆ, NIEPODLEGŁOŚĆ. Na dole napis: PTAiN
- WARSZAWA• 1982.
Projekt: Józef Markiewicz-Nieszcz .
Sygn.: na A-J. Markiewicz-n, na R- znak M/W
Emitent: Oddział Warszawski PTAiN,
1982
Średnica / materiał, masa: Ø 70 mm /
Ag-925 186 g., tombak srebrzony oksydowany, i patynowany 123-136 g.
Ryc.4. ZWYCIĘSTWO POD RACŁAWICAMI 4 KWIETNIA 1794
A: Popiersie Tadeusza Kościuszki 3/4 w prawo. U góry napis: TADEUSZ
KOŚCIUSZKO, u dołu daty: 1746-1817.
R: Fragment "Panoramy Racławickiej, zdobycie armat". U góry
napis: ZWYCIĘSTWO POD RACŁAWICAMI, u dołu: 4 KWIETNIA 1794. z lewej PTAiN /
Warszawa. Z prawej WG W Kossaka / J Styki.
Projekt: Andrzej Nowakowski. Sygn.: na A- monogram AN, na R- znak M/W
Emitent: Oddział Warszawski PTAiN, bity, 1982 r.
Średnica / materiał, masa: Ø 70 mm / Ag 998-204 g., tombak srebrzony i oksydowany,
tombak patynowany -124 g.
Ryc.5. TADEUSZ KOŚCIUSZKO, ŻYWIĄ I BRONIĄ
A: Popiersie Kościuszki 3/4 w prawo.
(wg Józefa Grassiego). W otoku napis:
1746 TADEUSZ KOŚCIUSZKO•1817•MUZEUM PTTK W PUŁAWACH.
R: Sztandar z napisem; „ŻYWIĄ I
BRONIĄ”. Przy krawędzi napisy;
DUBIENKA•RACŁAWICE•WARSZAWA•MACIEJOWICE•SARATOGA•WEST
POINT•CHARLESTON•NINTY SIX.
Projekt: Hanna Roszkiewicz. Sygn.:
na R- monogram HR i znak MW. Emitent:
Muzeum Regionalne PTTK w Puławach
Średnica / materiał / nakład: Ø 70
mm / tombak patynowany, tombak srebrzony i oksydowany / 500 /500 egz.
Ryc.6. BARTOSZ GŁOWACKI
A:
Popiersie B. Głowackiego na wprost. U góry napis: SEKCJA NUMIZMATYCZNA / P.T.A.
i N. /WROCŁAW / 1988.Po
prawej pieczęć z napisem: PANORAMA RACŁAWICKA. Na dole napis: BARTOSZ GŁOWACKI.
R: Zdobywanie armat. Napis u góry: WG. KOSSAKA, J. STYKI.
Projekt: Jacek Dworski. Sygn.: brak. Emitent: PTAiN Wrocław
Rozmiar / materiał: kwadrat 64 x 64 mm, tombak srebrzony
oksydowany, patynowany.
Ryc.7. RACŁAWICE 1794
A: Ostrza kos nad polem bitwy. Obok Kościuszko z wzniesioną szablą
wskazuje kierunek ataku. Przy krawędzi napis
z datą: RACŁAWICE 1794.
R: Wzniesione
ostrza kos. Po prawej zarys pomnika Bartosz Głowackiego w Piotrkowicach Małych.
Napis: RZĘDOWICE / PIOTRKOWICE MAŁE.
Projekt: Bronisław Chromy.
(1925-2017). Sygn.: na A- B. Chromy. Emitent: nieznany
Średnica / materiał: Ø 73 mm. / brąz, lany.
Ryc.8.
UNIWERSAŁ POŁANIECKI
A: Tadeusz Kościuszko z tekstem Uniwersału. Daty i napis;1794
TADEUSZ KOSCIUSZKO NAJWYŻSZY NACZELNIK SIŁY ZBROJNEJ NARODOWEJ.
R: W
kwadratowym obramowaniu orzeł z XVIII w. i współczesny bez korony. Napis i
data:190 ROCZNICA / UNIWERSAŁU / POŁANIECKIEGO. / POŁANIEC•1984. W otoku napis:
HASŁO POLAKA•ZGINĄĆ LUB ZWYCIĘŻYĆ GDY SIĘ CHCE BRONIĆ •NIE INNYCH CIEMIĘŻYĆ.
Projekt: Zygmunt Kaczor. Sygn.: na R- Z. Kaczor . Emitent: Urząd Miasta i Gminy w Połańcu Średnica / materiał / nakład: Ø 70 mm/ tombak patynowany / 900 egz.
Ryc.9. 200-LECIE BITWY POD
MACIEJOWICAMI
A: Popiersie
Kościuszki. Napis: 200 – LECIE / MACIEJOWIC.
R: Sztandar skrzyżowany z kosą.
Napis: BITWA POD MACIEJOWICAMI / 10 PAŹDZIERNIKA 1974.
Projekt: Anna Kozłowska. Sygn.:
brak, na A- znak MW. Emitent: Vitti Company Music Firm Warszawa.
Średnica / materiał / nakład: Ø 40 mm. / tombak patynowany / 150 egz.
Ryc.10. TADEUSZ
KOŚCIUSZKO, ZA NASZĄ I WASZĄ WOLNOŚĆ
A: Profil
głowy Naczelnika w lewo. Napis: ZA / NA / SZĄ I / WA /SZĄ WOL- / NOŚĆ.
R: Trzy pierścienie z napisami;
OJCZYZNA OBROŃCY SWEMU. W otoku napis: TADEUSZ KOŚCIUSZKO 1746-1817.
Projekt: Stanisław Sikora. Sygn.: na
A- St. SIKORA, znak MW. Emitent: nn.
Średnica / materiał /data emisji: Ø 70 mm / tombak patynowany / 1977. J IM. T. KOŚCIUSZKI
A: We wgłębionym okręgu orzeł i
daty: 1945- 1975. Napis: ZA ZASŁUGI / DLA 1 / WARSZA / WSKIEJ / DYWIZJI /
ZMECHANI / ZOWANEJ / IM. T. / KOŚCIUSZKI.
R: Profil prawy głowy T. Kościuszki.
Napis: LENINO, WARSZAWA, WAŁ POMORSKI, BERLIN.
Projekt: Józef. Markiewicz Nieszcz
(1913-1991). Sygn.: na R- napis: J.markiewicz-n
odzyskanie samodzielności Narodu i ugruntowanie powszechnej wolności i słowami skierowanymi do Polaków: Hasło Polaka, zginąć lub zwyciężyć, gdy się chce bronić, nie innych zwyciężyć
